آلرژی و سرماخوردگی از مشکلات شایعی میباشند که اغلب افراد دچار آن میشوند و با علائمی مانند عطسه، آبریزش بینی و آبریزش چشم مشخص میشوند. از آنجایی که زندگی روز مره تحت تاثیر این علائم قرار میگیرد، پیدا کردن داروهای مناسب با آن که بتوانند کمک به کنترل آنها کنند از اهمیت زیادی برخوردار میباشد.
داروی کلرفنیرامین یکی از داروهایی است که توسط اکثر افراد جهت مقابله با سرماخوردگی و آلرژی استفاده میشود.
در ادامه در صورت دریافت اطلاعات بیشتر از داروی کلرفنیرامین در این مقاله با ما همراه باشید.
کلرفنیرامین چگونه عمل میکند و چه کاربردی دارد؟
کلرفنیرامین یکی از انواع داروهای ضد حساسیت است که جهت درمان بسیاری از انواع آلرژی کاربرد دارد.
داروهایی که در گروه آنتیهیستامین ها قرار دارند از جمله کلرفنیرامین از ترشح مادهی شیمیایی طبیعی به نام هیستامین در بدن جلوگیری میکنند. این ماده هنگامی ترشح میشود که بدن ورود یک عنصر خطرناک مثلا عفونت را شناسایی میکند.
ترشح هیستامین سبب گشاد شدن عروق خونی، ورم و علائمی مانند آبریزش و خارش بینی و چشم میشود.
در افرادی که به حساسیت مبتلا هستند بدن عوامل بیخطری مثل گرده ی گل،موی حیوانات یا گرد و خاک را بهاشتباه بهعنوان عامل خطرناک شناسایی میکند و به دنبال آن، بعد از مواجهه فرد با این عوامل، شروع به ترشح هیستامین و ایجاد علائم حساسیت میکند.
کلرفنیرامین علاوهبر مسدود کردن ترشح هیستامین در بدن، باعث سرکوب کردن ترشح ماده ی شیمیایی دیگری به نام استیل کولین هم میشود. این فرایند سبب میشود ترشحات چشم و بینی خشک شوند.
دیگر کاربردهای کلرفنیرامین
آبریزش بینی آلرژیک
تسکین علائم ناشی از سرماخوردگی
کهیر
واکنشهای آنافیلاکتیک
لازم است بدانید کلرفنیرامین به کنترل علائم سرماخوردگی یا آلرژی کمک میکند ولی باعث درمان علائم بیماری نمیشود و بهبودی را تسریع نمیبخشد.
اشکال و دوز دارویی کلرفنیرامین
قرص(۴،۸،۱۲ میلیگرم)
شربت(۲ میلیگرم در ۵ میلیلیتر)
آمپول( ۱۰ میلیگرم)
نحوه ی مصرف کلرفنیرامین
• در صورتی که از داروی بدون نسخه استفاده میکنید، پیش از مصرف این دارو، تمام دستورالعملهای موجود در بستهبندی محصول را مطالعه کنید.
• در صورتی که پزشک این دارو را تجویز کرده است، آن را مطابق دستور پزشک مصرف کنید.
• کپسول،قرص یا فرم مایع را به صورت خوراکی همراه با غذا یا بدون آن میتوانید استفاده کنید
• درصورتی که از کپسولهای با انتشار طولانی استفاده میکنید، آنها را کامل ببلعید و از خرد کردن و جویدن آن ها پرهیز کنید؛ زیرا خرد کردن یا جویدن قرصهای آهسته رهش، سبب افزایش ناگهانی مواد موثر دارو در بدن و بروز عوارض میشود.
• همچنین قرصها و کپسول های با رهاسازی طولانی را تقسیم نکنید.
• در صورتی که از فرم مایع استفاده میکنید، از دستگاه اندازهگیری دارو جهت اندازهگیری دقیق دوز تجویز شده استفاده کنید و از قاشق خانگی استفاده نکنید.
• در صورتی که فرم مایع به شکل سوسپانسیون میباشد، بطری را قبل از هر دوز به خوبی تکان دهید.
• دوز و مقدار داروی کلرفنیرامین از فردی به فرد دیگر متفاوت است. بنابراین دارو را دقیقاً همانطور که پزشک برای شما تجویز کرده است، استفاده کنید و از کم یا زیاد کردن خودسرانه مقدار و مدت زمان مصرف دارو خودداری نمایید.
• در صورتی که وضعیت شما ادامه یافت یا بدتر شد دوز خود را افزایش ندهید و به پزشک مراجعه کنید.
• در صورت فراموش کردن یک دوز داروی کلرفنیرامین، به محض یادآوری، نوبت فراموش شده را مصرف کنید ولی اگر نزدیک به زمان مصرف دوز بعدی به یاد آوردید از مصرف نوبت فراموش شده پرهیز کنید و بر طبق برنامۀ مشخص به مصرف دارو ادامه دهید وهیچگاه دوز داروی خود را دو برابر نکنید.
برای خرید شربت ضد سرفه میتوانید از سایت داروخانه آنلاین دراکت به همراه مشاوره رایگان اقدام نمائید.
موارد احتیاط داروی کلرفنیرامین
رعایت احتیاط در هنگام استفاده از هر دارویی مهم است؛ زیرا با این کار جلوی عوارض جانبی شدید را میتوان گرفت. داروی کلرفنیرامین هم از این قاعده مستثنی نیست. نکاتی که باید پیش از مصرف این دارو به آنها توجه داشته باشید شامل موارد زیر هستند:
• توصیه میشود در صورتی که به کلرفنیرامین یا هر یک از مواد تشکیل دهنده داروی کلرفنیرامین که قصد مصرف آن را دارید حساسیت دارید به پزشک و داروساز خود اطلاع دهید.
• بهتر است پزشک و داروساز خود را از داروهای دیگری از جمله داروهای تجویزی یا بدون نسخه، ویتامینها مکملهای غذایی و داروهای گیاهی که مصرف میکنید، مطلع سازید. برای مثال در صورت مصرف داروهای سرماخوردگی، تب یونجه یا آلرژی، داروهای اضطراب، افسردگی یا تشنج، شلکنندههای عضلانی، داروهای مخدر جهت تسکین درد، آرامبخشها، قرصهای خوابآور و…با پزشک خود در رابطه با خطرات استفاده همزمان آنها و تداخل دارویی سوال بپرسید.
• در صورتی که آسم، برونشیت مزمن یا انواع بیماریهای ریوی را دارید و یا سابقه ابتلا به آنها را داشتهاید به پزشک خود اطلاع دهید. در صورت داشتن سوابقی مثل گلوکوم(شرایطی که در آن افزایش فشار در چشم میتواند منجر به از دست دادن تدریجی بینایی شود)زخم، دیابت، مشکل در ادرار کردن (به دلیل بزرگ شدن غده پروستات)، بیماری قلبی، فشار خون بالا، تشنج یا غده تیروئید پرکار با پزشک خود مشورت کنید.
• خانم های باردار و شیرده و یا افرادی که قصد بارداری دارند با پزشک در رابطه با خطرات استفاده این دارو مشورت کنند.
• کلرفنیرامین میتواند پوست شما را نسبت به آفتاب حساستر کند. بنابراین سعی کنید در زمان مصرف آن در معرض نور خورشید قرار نگیرید. در صورتی که این کار برایتان امکانپذیر نیست کرم ضد آفتاب بزنید. همچنین توصیه میشود حین مصرف دارو از تختهای برنزهکننده استفاده نکنید.
• در صورت انجام عمل جراحی مانند جراحی دندان به پزشک یا دندانپزشک خود اطلاع دهید که از کلرفنیرامین استفاده میکنید.
• این دارو ممکن است سبب خوابآلودگی شود. بنابراین تا مدتی که متوجه نشدهاید چه اثری روی شما دارد رانندگی نکنید یا کاری که نیاز به هوشیاری دارد انجام ندهید.
• در صورتی که ۶۵ سال یا بیشتر سن دارید در مورد عوارض و مزایای مصرف کلرفنیرامین با پزشک صحبت کنید. افراد مسن اغلب نباید کلرفنیرامین مصرف کنند چون به اندازه ی دیگر داروهایی که میتوان جهت درمان همان بیماری استفاده کرد ایمن یا اثرگذار نیست.
• کودکان هم ممکن است نسبت به عوارض جانبی این دارو حساسیت بیشتری نشان دهند. معمولا کلرفنیرامین در کودکان میتواند به جای خواب آلودگی باعث سلب هیجان در آنها شود.
• شکل مایع این دارو ممکن است شامل الکل، شکر و یا آسپارتام باشد. بنابراین در صورت ابتلا به بیماری های کبدی، دیابت فنیل کتونوریا و یا هر بیماری دیگری که لازم است این مواد را در رژیم غذایی خود محدود یا حذف کنید به پزشک خود اطلاع دهید.
• حین درمان با داروی کلرفنیرامین، از مصرف نوشیدنیهای الکلی خودداری کنید.
موارد منع مصرف کلرفنیرامین
حساسیت مفرط
بیماریهای دستگاه تنفسی تحتانی مانند آسم
انسداد گردن مثانه
نوزادان تازه متولد شده
نوزادان نارس
مادران شیرده
گلوکوم با زاویه باریک
حساسیت به انتی هیستامین ها
بیماران با سابقه آپنه خواب
برونشیت مزمن
هیپرتروفی علامت دار پروستات
پرکاری تیروئید
دیابت
بیماری کبدی
بیماری کلیوی
فنیل کتونوریا
عوارض جانبی
o سرگیجه
o سستی
o اختلال در هماهنگی
o بی قراری
o بی خوابی
o هذیان
o بی اشتهایی
o سرخوشی
o ضعف عضلانی
o تپش قلب
o حالت تهوع
o استفراغ
o یبوست
o تاری دید
o خشکی دهان بینی و گلو
جهت از بین بردن خشکی دهان توصیه میشود از آب نبات سفت یا چیپس یخ (بدون قند) و آدامس (بدون قند)استفاده کنید
در صورتی که هریک از عوارض جانبی این دارو بدتر شد و یا بهبودی در بیماری حاصل نشد، دارو را قطع کنید و به پزشک خوداطلاع دهید.
اغلب افرادی که این دارو را استفاده میکنند، عوارض جانبی جدی ندارد.
لازم است بدانید در صورتی که پزشک شما این دارو را تجویز کرده است قضاوت کرده است که سود شما از خطر عوارض جانبی بیشتر است. در صورت بروز عوارض جانبی جدی یا واکنشهای آلرژیک خاص از ادامه دادن دارو خودداری کنید و به پزشک خود اطلاع دهید.
عوارض جانبی جدی
o فشارخون
o افسردگی
o سستی
o خواب آلودگی
o رعشه
o عصبی بودن
o تشنج
o دیسترس تنفسی
o درد معده
o نارسایی کبدی
o هپاتیت
o کلستاز
o تاکی کاردی
o آریتمی
o مشکل در ادرار کردن
▪️واکنش آلرژیک
واکنش آلرژیک بسیار جدی به این دارو دور از انتظار است ولی در صورت بروز سریعاً به دنبال مراقبت های پزشکی باشید. نشانه های یک واکنش آلرژیک جدی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
بثورات پوستی
خارش
تورم
سرگیجهی شدید
مشکل تنفس
تداخلات دارویی
تداخلات دارویی ممکن است باعث تغییر عملکرد دارو شوند و یا سبب افزایش خطر عوارض جانبی جدی شوند.
توصیه میشود لیستی از داروهایی که استفاده میکنید از جمله داروهای گیاهی و داروهای بدون نسخه تهیه کنید و آن را با پزشک خود به اشتراک بگذارید. از جمله تداخلات دارویی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
o دیگر داروهای آنتی هیستامین مثل ستیریزین، دیفن هیدرامین و همچنین آنتی هیستامینهای مورد استفاده بر روی پوست
o داروهای شامل کلرفنیرامین
o داروهای ضد اضطراب مثل آلپرازولام، لورازپام و زولپیدم
o شل کنندههای عضلانی مثل کاریسوپرودول و سیکلوبنزپرین
o -تسکین دهندههای درد یا سرفه مثل کدئین و هیدروکدون
نشانه های اوردوز با کلرفنیرامین
علائم مصرف بیش از حد دارو شامل موارد زیر میباشد:
ضعف
توهم
از دست دادن هوشیاری
تشنج
لرزش
بزرگی مردمک
گرگرفتگی
کشیدگی عضلات
بر افروختگی پوست
مصرف کلرفنیرامین در دوران بارداری و شیردهی
• بارداری:
هیچ مطالعه یا تحقیقات خاصی در ارتباط با خطرات مصرف این دارو در دوران بارداری در دسترس نیست. قرار گرفتن در معرض آنتیهیستامین در سه ماهه اول بارداری با افزایش خطر ناهنجاریها مرتبط نیست. توجه داشته باشید که استفاده از آن در دوران بارداری فقط هنگامی توصیه میشود که منافع آن از خطرات و عوارض آن بیشتر باشد.
• شیردهی:
کلرفنیرامین در شیر انسان دفع میشود که هنگام تجویز آن به زنان شیرده باید احتیاط شود. نوزادان باید از جهت تحریکپذیری و یا خواب آلودگی زیر نظر باشند. همچنین لازم است بدانید آنتیهیستامینها ممکن است به طور موقت باعث کاهش غلظت پرولاکتین سرم مادر در صورت تجویز پیش از شیردهی برای نوزاد شوند.
کلام آخر:
کلرفنیرامین یک آنتیهیستامین جهت تسکین علائم سرماخوردگی، تب یونجه و آلرژی میباشد که با انسداد یک ماده طبیعی به نام هیستامین که بدن در زمان واکنش آلرژیک ایجاد میکند کار میکند. مکانیسم عمل این دارو باعث کاربرد بالای آن در تسکین علائم سرماخوردگی و حساسیتهای مختلف شده است. با این وجود استفاده و دوز مصرفی مناسب این دارو باید توسط پزشک یا داروساز تعیین شود تا از عوارض جانبی آن در امان بمانیم.